Osmanli Suriyesinde Arapciligin Dogusu

Bir siyasi ideoloji olarak milliyetciligi hazirlayan faktörler, daha dogrusu milliyetcilerin siyasi projelerini ete kemige büründürecek sosyal, iktisadi, kültürel, toplumsal sartlar tarihcilerin her zaman ilgisini cekmistir. Suriye, 19. yüzyilda önce Misir, ardindan Osmanli egemenligi altinda kaldigi dönemde merkeziyetci reformlarla tanismis, Büyük Güclerin üzerinde siddetle rekabet ettigi bir alan haline gelerek zamanla önemli bir gelisme göstermisti. Yol, liman, demiryolu yapimi; okul, matbaa ve gazetelerin kurulmasi, edebi ve kültürel bir uyanisi da motive etti. Bu tedrici degisimlerin yaninda baslica iki olay -1860taki Lübnan veolaylari ile 18771878deki Osmanli-Rus Savasi- Araplarin gelecek tasarimlarinda ciddi degisikliklere sebep oldu. Adil Baktiaya bu calismasinda özellikle Osmanli Suriyesinde Arap milliyetciligini önceleyen kosullari inceliyor. Bu calisma Suriyede 19. yüzyil ortalarinda yasanan ve yaygin olarak Nahda seklinde adlandirilan edebi ve kültürel uyanisi ortaya cikaran sosyo-ekonomik etkenleri ortaya koymayi, söz konusu etkenlerin ve önemli dönüm noktalari olarak tespit edilecek tarihsel olaylarin Suriyeli Hiristiyan ve Müslüman Araplarin siyasi egilimleri ve ufuklari üzerindeki etkisini incelemeyi amaclamaktadir.